Τι είναι οι διαθλαστικές ανωμαλίες;
Ως διαθλαστικές ανωμαλίες ορίζονται όλες οι παθολογικές καταστάσεις του ματιού, οι οποίες προκαλούν αλλοιώσεις στη διάθλαση του φωτός. Το ανθρώπινο μάτι διαθέτει κάποια διαθλαστικά μέσα, τον κερατοειδή και τον κρυσταλλοειδή φακό. Ο κερατοειδής είναι το πιο ισχυρό διαθλαστικό μέσο και στη συνέχεια ακολουθεί ο κρυσταλλοειδής φακός.
Ο κερατοειδής χιτώνας προσλαμβάνει το φως που εισέρχεται στο μάτι και το εστιάζει στον αμφιβληστροειδή. Όταν η εστίαση αυτή δεν μπορεί να γίνει, τότε προκαλείται θολότητα στο μάτι και μιλάμε για διαθλαστικές ανωμαλίες.
Οι διαθλαστικές ανωμαλίες είναι τέσσερις: η μυωπία, η υπερμετρωπία, ο αστιγματισμός και η πρεσβυωπία.
Μυωπία
Πρόκειται για τη διαθλαστική ανωμαλία κατά την οποία η μακρινή όραση είναι θολή, ενώ η κοντινή είναι καθαρή. Ο οφθαλμός που πάσχει από μυωπία εστιάζει την εικόνα των μακρινών αντικειμένων μπροστά από τον αμφιβληστροειδή χιτώνα και όχι πάνω του.
Η εμφάνιση της μυωπίας μπορεί να οφείλεται είτε σε γενετικούς, είτε σε περιβαλλοντικούς παράγοντες. Πιο συγκεκριμένα, η μυωπία οφείλεται σε κληρονομικούς παράγοντες, αλλά και στον τρόπο ζωής του ατόμου. Για παράδειγμα, όσοι άνθρωποι δουλεύουν αρκετές ώρες στον υπολογιστή ή σε εργασίες που απαιτούν στενή οπτική επαφή, πιθανώς να εμφανίσουν μυωπία.
Η μυωπία επηρεάζει και τα δύο μάτια σχεδόν στον ίδιο βαθμό και ακολουθεί την ανάπτυξη του σώματος. Συνήθως σταματά να αυξάνεται μετά την ενηλικίωση του ατόμου. Ωστόσο, μπορεί να παρουσιάσει μικρή αύξηση στο διάστημα από 18 έως 21 ετών.
Υπερμετρωπία
Στην περίπτωση της υπερμετρωπίας ο οφθαλμός είναι μικρότερος από το φυσιολογικό και οι ακτίνες εστιάζονται πίσω από τον αμφιβληστροειδή. Έτσι, ο ασθενής βλέπει θολά τόσο σε κοντινές όσο και σε μακρινές αποστάσεις. Ωστόσο, οι ασθενείς με υπερμετρωπία βλέπουν καλύτερα μακριά απ’ ό,τι κοντά.
Η υπερμετρωπία οφείλεται σε ανατομικούς λόγους, καθώς οι ασθενείς έχουν οφθαλμούς μικρότερους από τον μέσο όρο. Επίσης, κάποιοι επιστήμονες υποστηρίζουν ότι ίσως είναι κληρονομική, όπως και η μυωπία. Η αύξησή της συμβαίνει κυρίως στα άτομα ηλικίας 35 έως 40 ετών, τα οποία χάνουν σταδιακά την ικανότητα προσαρμογής του οφθαλμού.
Αστιγματισμός
Ο αστιγματισμός είναι η διαθλαστική ανωμαλία κατά την οποία οι ακτίνες φωτός που εισέρχονται στον οφθαλμό δεν συγκεντρώνονται σε ένα σημείο. Αυτή η αδυναμία συγκέντρωσης οφείλεται στη μορφή του κερατοειδούς, ο οποίος δεν διακρίνεται από ομοιόμορφη καμπυλότητα σε όλη την επιφάνειά του.
Ανάλογα με το σημείο εστίασης των ειδώλων, ο αστιγματισμός μπορεί να είναι:
- Μυωπικός (όταν η εστίαση γίνεται μπροστά από τον αμφιβληστροειδή).
- Υπερμετρωπικός (όταν η εστίαση γίνεται πίσω από τον αμφιβληστροειδή).
- Μικτός.
Ο αστιγματισμός, πέρα από την παραμόρφωση των αντικειμένων σε κοντινή και μακρινή απόσταση, προκαλεί και κούραση στα μάτια, ιδίως κατά το διάβασμα. Τέλος, μπορεί να συνυπάρχει με μυωπία και υπερμετρωπία.
Πρεσβυωπία
Η πρεσβυωπία εμφανίζεται μετά τα 40 και σχετίζεται με την αδυναμία των ασθενών να βλέπουν καθαρά αντικείμενα που βρίσκονται σε κοντινή απόσταση. Ειδικότερα, η εμφάνισή της οφείλεται στη μείωση της προσαρμογής του κρυσταλλοειδούς φακού. Η πάθηση συνήθως εκδηλώνεται στην ηλικία των 40-45 ετών και σταματά να εξελίσσεται γύρω στα 60 έτη.
Πώς αντιμετωπίζονται οι διαθλαστικές ανωμαλίες;
Οι τρόποι αντιμετώπισης των διαθλαστικών ανωμαλιών είναι αρκετοί. Αρχικά, όλες μπορούν να αντιμετωπιστούν με διορθωτικά γυαλιά και φακούς επαφής. Εξαιρείται η περίπτωση της πρεσβυωπίας, για την οποία δεν υπάρχουν φακοί επαφής. Για πιο άμεσα αποτελέσματα, οι διαθλαστικές ανωμαλίες αντιμετωπίζονται και με τη διαθλαστική χειρουργική με laser. Τέλος, η μυωπία, η υπερμετρωπία και η πρεσβυωπία μπορούν να αντιμετωπιστούν με τη μέθοδο της διαθλαστικής αντικατάστασης φακού (RLE/CLE).
Ο Χειρουργός Οφθαλμίατρος Δρ. Κωνσταντίνος Καραμπάτσας εξειδικεύεται στις διορθωτικές επεμβάσεις των διαθλαστικών ανωμαλιών του οφθαλμού. Ο ιατρός, χρησιμοποιώντας τις πιο σύγχρονες τεχνικές χειρουργικής θεραπείας με laser, θα σας παρέχει την κατάλληλη θεραπεία προσαρμοσμένη στις ανάγκες των ματιών σας.
Επικοινωνήστε με τον ιατρό για οποιαδήποτε απορία ή διευκρίνιση σχετικά με τις διαθλαστικές ανωμαλίες του οφθαλμού και τους τρόπους αντιμετώπισής τους.
