Μεταμόσχευση βλαστοκυττάρων
Η διαφάνεια του κερατοειδούς είναι απαραίτητη για τη φυσιολογική όραση. Η ανανέωση και η επούλωσή του εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τα βλαστοκύτταρα που βρίσκονται στο σκληροκερατοειδικό όριο (ΣΚΟ), δηλαδή στη ζώνη μεταξύ κερατοειδούς και σκληρού χιτώνα. Τα υγιή βλαστοκύτταρα συμβάλλουν στην αναγέννηση του επιθηλίου, διατηρώντας την οφθαλμική επιφάνεια λεία και διαυγή.
Θερμικά ή χημικά εγκαύματα, καθώς και ορισμένες γενετικές ή επίκτητες παθήσεις, μπορούν να προκαλέσουν ανεπάρκεια βλαστοκυττάρων του σκληροκερατοειδικού ορίου (LSCD). Ως αποτέλεσμα, ο κερατοειδής χάνει τη διαφάνειά του, εμφανίζονται νεοαγγεία, φλεγμονή, πόνος, φωτοφοβία και, σε σοβαρές περιπτώσεις, μπορεί να προκληθεί σημαντική απώλεια της όρασης ή ακόμη και τύφλωση.
Οι συμβατικές μεταμοσχεύσεις κερατοειδούς δεν επαρκούν στις περιπτώσεις αυτές, καθώς η έλλειψη βλαστοκυττάρων δεν επιτρέπει τη σωστή επούλωση του κερατοειδούς.
Μεταμόσχευση βλαστοκυττάρων
Σε περιπτώσεις σοβαρής ανεπάρκειας βλαστοκυττάρων (LSCD), η θεραπεία εκλογής είναι η μεταμόσχευση βλαστοκυττάρων, με στόχο την αποκατάσταση της οφθαλμικής επιφάνειας και της διαφάνειας του κερατοειδούς.
Αυτομεταμόσχευση βλαστοκυττάρων
Όταν η πάθηση αφορά μόνο το ένα μάτι, μπορούν να ληφθούν υγιή βλαστοκύτταρα από το άλλο, υγιές μάτι του ίδιου του ασθενούς.
Ετερομεταμόσχευση βλαστοκυττάρων
Σε περιπτώσεις αμφοτερόπλευρης βλάβης, τα βλαστοκύτταρα μπορούν να προέλθουν από κατάλληλο συγγενή δότη.
Καλλιέργειες λιποκυττάρων
Με τη λήψη κυττάρων από τον ίδιο τον ασθενή και την εργαστηριακή καλλιέργειά τους, είναι δυνατή η αναγέννηση του επιθηλίου του κερατοειδούς και η βελτίωση της λειτουργίας του.
Καλλιέργειες βλαστοκυττάρων
Οι καλλιέργειες βλαστοκυττάρων επιτρέπουν τη θεραπεία ακόμη και ασθενών με αμφοτερόπλευρη ανεπάρκεια, αρκεί να υπάρχει ένα μικρό τμήμα υγιούς σκληροκερατοειδικού ορίου. Με μια μικρή βιοψία συλλέγονται τα κύτταρα, τα οποία καλλιεργούνται στο εργαστήριο και χρησιμοποιούνται για την αποκατάσταση του κερατοειδούς.
Όταν η αυτομεταμόσχευση δεν είναι εφικτή, μπορούν να εφαρμοστούν σύγχρονες κυτταρικές θεραπείες που αξιοποιούν βλαστοκύτταρα για την αναγέννηση των κατεστραμμένων οφθαλμικών ιστών.
Holoclar
Το Holoclar αποτελεί μια αυτόλογη θεραπεία με καλλιεργημένα βλαστοκύτταρα. Η διαδικασία ξεκινά με τη λήψη μικρής βιοψίας (1–2 mm²) από υγιή περιοχή του κερατοειδούς του ασθενούς. Τα κύτταρα καλλιεργούνται στο εργαστήριο και στη συνέχεια μεταμοσχεύονται στο πάσχον μάτι, αφού προηγηθεί η αφαίρεση του κατεστραμμένου ιστού.
Η μέθοδος μπορεί να αναγεννήσει μόνιμα το επιθήλιο του κερατοειδούς, συμβάλλοντας στην αποκατάσταση της οπτικής οξύτητας και της φυσιολογικής λειτουργίας του οφθαλμού.
Σε σύγκριση με τη μεταμόσχευση ιστού από δότη, το Holoclar μειώνει σημαντικά τον κίνδυνο απόρριψης και αποφεύγει τη χειρουργική παρέμβαση στο υγιές μάτι του ασθενούς.
